UE pozywa IBM, Atos i Leonardo w sprawie problematycznego systemu kontroli granicznej

W skrócie

• Agencja IT UE pozwała IBM, Atos i Leonardo za opóźnienia w budowie Systemu Wjazdu/Wyjazdu (Entry/Exit System).
• Pozew został złożony w Estonii w grudniu 2025 roku i stał się publiczny dzięki rocznemu sprawozdaniu finansowemu agencji.
• Wartość kontraktu wzrosła z 142 mln do 212 mln euro, a system napotkał poważne problemy przy uruchomieniu na lotniskach.

Pozew złożony w Estonii

Agencja IT UE, eu-LISA, pozwała IBM, francuską firmę Atos i włoską Leonardo 22 grudnia 2025 roku przed sądem w Estonii, gdzie agencja ma siedzibę (ЄС судиться із трьома компаніями через проблеми із системою в'їзду EES – Європейська правда) (EU sues IBM and two European firms over troubled entry/exit border system – The Guardian). Trzy firmy utworzyły konsorcjum odpowiedzialne za budowę i utrzymanie Systemu Wjazdu/Wyjazdu, znanego jako EES. Sprawa wyszła na jaw dzięki najnowszemu rocznemu sprawozdaniu finansowemu agencji, które wskazuje na wielokrotne opóźnienia ze strony wykonawców i stwierdza, że agencja zastosowała istniejące środki umowne i prawne, aby chronić swoje interesy finansowe.

Opóźnienia w rozwoju

Komisja Europejska oświadczyła, że roszczenia dotyczą opóźnień w fazie rozwoju i nie odnoszą się do sposobu, w jaki system działa obecnie (Евросоюз подал в суд на IBM из-за проблем с системой пограничного контроля. Ее запуск вызвал нарушения в работе аэропортов 15 стран – Meduza). System pierwotnie miał ruszyć w 2022 roku, ale uruchomiono go dopiero w 2026. Eu-LISA zgłaszała trudności we współpracy z wykonawcami już w 2022 roku.

Koszty i historia kontraktu

Według danych eu-LISA wartość kontraktu wzrosła z 142 mln euro do 212 mln euro do końca 2021 roku. Pierwotny kontrakt wygasł w 2025 roku, ale konsorcjum obsługiwało system aż do sierpnia tego roku.

Problemy przy uruchomieniu

Według Financial Times lotniska w 15 krajach zgłaszały poważne opóźnienia, a pasażerowie czekali godzinami na kontrolę graniczną, a niektórzy spóźnili się na loty (EU sues IBM and partners over troubled border system – Financial Times). Niektóre lotniska skarżyły się również na awarie terminali i regularne przerwy w działaniu, a czas oczekiwania w godzinach szczytu sięgał nawet trzech godzin.

Co robi system

EES wymaga, aby podróżni spoza UE i strefy Schengen byli fotografowani i pobierano im odciski palców po przybyciu. Celem jest identyfikacja osób, które przekroczyły dozwolony czas pobytu lub są poszukiwane przez organy ścigania.

Odpowiedź firm

Sądy w Europie nie wydały jeszcze wyroku w tej sprawie. Agencja poinformowała Financial Times, że nie będzie komentować postępowania sądowego. Bankier.pl poinformował, że Bruksela domaga się od IBM milionów euro za nieudane wdrożenie (Pot na palcach paraliżował granice UE. Bruksela domaga się milionów od IBM – Bankier.pl).