Litewskie MSZ rzekomo poprosiło tajwańskie biuro w Wilnie o zmianę nazwy

Pokrótce

• Ministerstwo Spraw Zagranicznych Litwy rzekomo zwróciło się do wileńskiej placówki Tajwanu o zmianę nazwy do 1 października.
• Prośba miała być powiązana z ofertami umowy inwestycyjnej, rozmowami o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz stanowiskiem specjalnego wysłannika.
• Partia opozycyjna planuje parlamentarne dochodzenie, a minister spraw zagranicznych kwestionuje sposób przedstawienia tych doniesień.

Prośba przekazana na wrześniowym spotkaniu

Litewskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych rzekomo przekazało kierującej tajwańską placówką w Wilnie, Constance H. Wang, nieformalny dokument wzywający do zmiany nazwy biura (URM ragina Taivaną keisti atstovybės Lietuvoje pavadinimą – Bernardinai.lt) (Žiniasklaida: URM rugsėjį pateikė Taivaniečių atstovybei prašymą pakeisti pavadinimą – vz.lt). Według Delfi dokument został przedstawiony 24 września na spotkaniu z udziałem wiceministra spraw zagranicznych Vidmantasa Verbickasa i dyplomaty Ričardasa Šlepavičiusa. Dokument wyznaczał 1 października jako termin zmiany, co zbiega się z chińskim Świętem Narodowym.

Co Tajpej miał otrzymać w zamian

Ten sam dokument rzekomo oferował Tajwanowi dwustronną umowę o perspektywach inwestycyjnych oraz rozmowy o zawarciu umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (M. Sinkevičius teigia norintis matyti galutinį rezultatą santykiuose su Kinija, o ne komentuoti procesą – Bernardinai.lt). Przewidywał także utworzenie w ministerstwie stanowiska specjalnego wysłannika ds. Tajwanu. Przedstawiciele biznesu po stronie tajwańskiej mieli przyjść na spotkanie, spodziewając się rozmów o relacjach gospodarczych i inwestycjach, przez co prośba była dla nich zaskoczeniem.

Reakcje

Remigijus Žemaitaitis, przewodniczący opozycyjnej partii Nemunas Aušra, powiedział w poniedziałek, że zamierza wnioskować o tymczasowe parlamentarne dochodzenie w sprawie ewentualnej presji ze strony ministerstwa (R. Žemaitaitis siūlo parlamentinį tyrimą dėl galimo URM spaudimo taivaniečiams – Bernardinai.lt). Stwierdził też, że należy postawić pytanie, czy minister spraw zagranicznych Kęstutis Budrys może pozostać na stanowisku. Budrys odmówił komentarza w szczegółach, twierdząc, że doniesienia zostały przedstawione nieprawidłowo, ale potwierdził, że rozmowy z Tajwanem obejmowały różne aspekty stosunków dwustronnych (K. Budrys: informacija apie URM prašymą keisti taivaniečiams – netiksliai pateikta – Bernardinai.lt). Biuro prasowe premiera Mindaugasa Sinkevičiusa poinformowało, że rząd chce uzyskać ostateczny rezultat w relacjach z Chinami, a nie komentarza do procesu, a wybór kroków należy do ministra spraw zagranicznych.

Tło

Placówka została otwarta w Wilnie w 2021 roku, z obietnicami bliższej współpracy i dużych inwestycji (Žiniasklaida: URM ragina Taivaną keisti atstovybės Lietuvoje pavadinimą – Diena.lt). Dane Ministerstwa Gospodarki i Innowacji, cytowane przez ELTA, pokazują wyraźny wzrost bezpośrednich tajwańskich przepływów inwestycyjnych, jednak łączne kwoty pozostają skromne. Pekin uważa Tajwan za chińską prowincję i nie akceptuje takich placówek w krajach, z którymi utrzymuje oficjalne stosunki; ich otwarcie napięło relacje Wilna z Pekinem. Debata o nazwie rozpoczęła się wcześniej w tym roku za byłej premier Ingi Ruginienė, która pytała, dlaczego placówki nie można nazwać Tajpej.