Bruksela chce uporządkować e-commerce: prawo do rozmowy z człowiekiem, jasne ceny i koniec sztucznej presji czasu

W skrócie

• Komisja Europejska przedstawiła projekt Aktu uczciwości cyfrowej, który ma ograniczać nieuczciwe praktyki w sklepach internetowych i aplikacjach.
• Projekt przewiduje kontakt z konsultantem, przejrzyste ceny biletów oraz zakaz ukrytych opłat na końcu zakupu.
• Firmy łamiące przepisy mogą zostać ukarane grzywną do 6 proc. ich światowego rocznego obrotu.

Kary sięgające 6 proc. obrotu

Komisja Europejska przedstawiła w środę projekt Aktu uczciwości cyfrowej, w skrócie DFA (UE chce zakazać reklam personalizowanych do dzieci. Grozi karami – Wirtualnemedia.pl). Ma on ukrócić praktyki, które kupujący uznają za nieuczciwe: sztucznie podkręcaną presję czasu, zmienne ceny i opłaty dopisywane dopiero przy płaceniu. Firmy łamiące przepisy mogą zostać ukarane grzywną sięgającą 6 proc. ich światowego rocznego obrotu (Digital Fairness Act, czyli nowe prawo konsumenckie w erze AI – Prawo.pl).

Kontakt z człowiekiem i jasne ceny

Klienci sklepów online mieliby prawo do kontaktu z żywym konsultantem, a nie wyłącznie z automatycznym czatem. Projekt przewiduje też przejrzyste zasady sprzedaży biletów na mecze i koncerty, tak aby cena końcowa była widoczna od początku. Zakazano by doliczania ukrytych kosztów na ostatnim etapie zamówienia.

Projekt wymierzono także w tzw. ciemne wzorce, które popychają kupującego do decyzji wbrew jego woli. Chodzi m.in. o fałszywe komunikaty o kończących się ofertach i utrudnianie wyboru.

Subskrypcje, aplikacje i zakupy przez AI

Dokument zakłada łatwiejszą rezygnację z subskrypcji. Przed zakończeniem bezpłatnego okresu próbnego firma musiałaby przypomnieć o tym klientowi i uzyskać jego wyraźną zgodę na pobranie opłaty (Can the EU make it harder to trick consumers online? – DW). Przypomnienia mają obowiązywać także przed automatycznym odnowieniem niektórych umów.

Projekt obejmuje również aplikacje. Wśród przykładów wymienia się serie codziennych lekcji, które zmuszają do powrotu, oraz nachalne powiadomienia ("Ще одне заняття – і спати": ЄС хоче покласти край хитрощам Duolingo – UNIAN) (В ЕС хотят ограничить Duolingo, Strava и другие популярные приложения с «вредными цифровыми практиками» – Meduza). Najnowszy projekt przewiduje też ograniczenia lootboxów dla nieletnich (Усиленная защита. ЕС хочет запретить лутбоксы для детей и манипулятивные механики в приложениях – NV). Uregulowane mają zostać zakupy dokonywane za klienta przez sztuczną inteligencję.

Dalsze etapy

DFA jest na razie propozycją. Zanim stanie się obowiązującym prawem, musi przejść prace w instytucjach UE, a dopiero potem wejdzie w życie w państwach członkowskich.