Miliardy na bezsensowne projekty: czeski urząd kontroli krytykuje marnotrawstwo funduszy UE

Zkrótce

• Najwyższy Urząd Kontroli twierdzi, że czeskie podmioty formalnie poprawnie pozyskują środki z UE, ale często wydają pieniądze tam, gdzie nie są one potrzebne, w tym na projekty, które tracą sens.
• Czechy mają otrzymać ponad 1,3 biliona CZK z funduszy UE w latach 2021–2027, a kontrola objęła 14 działań kontrolnych.
• Prezes NKÚ Miloslav Kala skrytykował wydatki na place zabaw, chodniki i nieużywane metodyki w czasie rekordowego deficytu budżetowego.
• Urząd spodziewa się mniejszych środków z UE w najbliższych latach i zaleca skoncentrowanie wsparcia na mniejszej liczbie obszarów strategicznych.

Poprawne formalnie, błędne wydatki

Czeskie podmioty nauczyły się składać wnioski o środki z UE i je pozyskiwać w sposób formalnie poprawny, lecz często kierują pieniądze tam, gdzie nie są one potrzebne. Niektóre projekty z czasem tracą sens, poinformował NKÚ w poniedziałek w podsumowującym raporcie dotyczącym kontroli związanych z wykorzystaniem funduszy UE (Z evropských peněz se v Česku často platí i zbytečné projekty, upozorňuje NKÚ. Jako příklad zmínil zaostávání v rozvoji elektromobility | Hospodářské noviny (HN.cz) – hn.cz) (Plýtváme evropskými miliardami na chodníky odnikud nikam, zní zdrcující zpráva NKÚ – Aktuálně.cz – aktualne.cz) (Česko plýtvá evropskými dotacemi, varuje NKÚ. Mili... | FORUM 24 – forum24.cz).

Ponad bilion koron na szali

Czechy mają otrzymać ponad 1,3 biliona CZK z funduszy UE w latach 2021–2027 (Miliardy za zbytečnosti. NKÚ ostře kritizoval plýtvání evropskými penězi – Novinky.cz) (NKÚ: Z evropských fondů se v Česku často financují i zbytečné projekty | ČeskéNoviny.cz – ceskenoviny.cz). Raport jest 19. publikacją NKÚ dotyczącą zarządzania finansowego środkami UE. Podsumowuje wyniki 14 działań kontrolnych zakończonych między 1 kwietnia 2025 a 31 marca 2026.

Place zabaw i nieużywane metodyki

Prezes NKÚ Miloslav Kala stwierdził, że państwo nie może już sobie pozwolić na wydawanie miliardów koron na dziecięce place zabaw, chodniki prowadzące donikąd i stosy metodyk, z których nikt nie korzysta, w czasie rekordowego deficytu budżetowego. Dodał, że nic z tego nie podniesie produkcji czeskiej gospodarki. Urząd podkreślił, że samo wydanie pieniędzy nie jest sukcesem.

Opóźnienie w elektromobilności

Kontrola wykazała, że Czechy należą do najsłabszych krajów UE pod względem upowszechnienia elektromobilności i nie zrealizowały części celów dotyczących infrastruktury ładowania.

Mniej pieniędzy w przyszłości

Kraj ma w najbliższych latach otrzymać mniej środków z UE, dlatego warunki wydatkowania muszą być starannie ustalane. NKÚ zaleca skoncentrowanie wsparcia na znacznie mniejszej liczbie obszarów strategicznych oraz ograniczenie rozdrobnienia programów dotacyjnych. Podkreśla też, że państwo musi jasno określić, co chce osiągnąć za pomocą środków publicznych.