Napis „Sława UPA” na dwóch pomnikach w warszawskim Muranowie. Policja prowadzi śledztwo

W skrócie

• Nieznani sprawcy namalowali czerwoną farbą napisy "Slava UPA" na dwóch pomnikach na warszawskim Muranowie w sobotę, 14 listopada 2026 roku.
• Napisy pojawiły się na pomniku żołnierzy 1. Armii Wojska Polskiego oraz na Pomniku Bohaterów Getta w pobliżu Muzeum POLIN.
• Policja potwierdziła dwa zgłoszenia i prowadzi postępowanie; ambasada Ukrainy nazwała ten akt prowokacją rosyjskiej wojny hybrydowej.
• Podobne hasła znaleziono niedawno w Poznaniu, Gdyni i Gdańsku, a według doniesień w Telegramie pojawiło się ogłoszenie oferujące 500 dolarów za takie graffiti.

Dwa pomniki zdewastowane w centrum Warszawy

Napis pojawił się na cokole pomnika żołnierza 1. Armii Wojska Polskiego na placu Więźniów Politycznych Stalinizmu, około 150 metrów od komendy policji w Warszawie, według relacji z miejsca (Dwa warszawskie pomniki zdewastowane. Policja bada sprawę – Onet). Drugi napis, identyczny w treści i wykonany czerwoną farbą w spreju, znaleziono na Pomniku Bohaterów Getta obok Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN (У Польщі з’явилися написи "Слава УПА" на пам’ятниках: підозрюють російську провокацію – TSN) ("Слава УПА" червоним спреєм: у Варшаві невідомі розмалювали два пам'ятники – Espreso). Policja w stolicy potwierdziła, że otrzymała dwa zgłoszenia o uszkodzeniu pomników i prowadzi wstępne czynności (У Варшаві невідомі залишили на двох пам‘ятниках написи "Слава УПА" – Європейська правда). Na placu nie zgłoszono innych zniszczeń.

Powiązanie z szerszym zjawiskiem

Incydenty następują po podobnych hasłach znalezionych w ostatnich dniach na pomnikach w Poznaniu, Gdyni i Gdańsku („Slava UPA” na pomniku żołnierzy 1. Armii Wojska Polskiego w Warszawie. Kolejny akt wandalizmu – Rzeczpospolita). W Gdyni oznaczono tym samym zwrotem trzy obiekty pamiątkowe. Białoruski portal poinformował, że anonimowe ogłoszenie w Telegramie oferowało 500 dolarów za namalowanie tego hasła na pomniku w Poznaniu, a podobne oferty miały krążyć także dla Warszawy, Wrocławia i Lublina. Osoba, która zamieściła ofertę, przyznała, że zadanie jest nielegalne.

Reakcje

Ambasada Ukrainy w Polsce potępiła ten akt jako "haniebną prowokację" i przykład rosyjskiej wojny hybrydowej, mającej na celu skłócenie Polaków i Ukraińców oraz osłabienie poparcia dla Ukrainy (Посольство України назвало написи "Слава УПА" в Польщі проявом гібридної війни РФ – Українська правда). Wezwała polskie władze do ustalenia i ukarania winnych oraz zaapelowała do Ukraińców w Polsce, by nie przyjmowali "łatwych pieniędzy" za takie zlecenia. Dariusz Stola, były dyrektor Muzeum POLIN, stwierdził, że przekroczono granicę, najprawdopodobniej z rosyjską inspiracją i finansowaniem, zauważając, że pomnik przez dziesięciolecia pozostawał nietknięty, mimo istnienia antysemityzmu w Polsce.

Stan śledztwa

Według stanu na sobotę śledczy nie ustalili, kto stoi za napisami ani jaki był ich cel. Wcześniej, w 2025 i 2026 roku, zgłaszano także akty wandalizmu wobec grobów i pomników Ukraińskiej Powstańczej Armii w Polsce.