W skrócie

• Niemcy uzależniają poparcie dla budżetu UE na lata 2028–2034 od wspólnego finansowania Ukrainy.
• Ukraina potrzebuje w 2027 roku dodatkowych 70 mld euro, a UE zadeklarowała około 45 mld euro.
• Cztery państwa członkowskie nie chcą dalej wspierać Kijowa finansowo.
• Sprawa ma zostać omówiona na szczycie UE w Dublinie.

Warunek Berlina dla budżetu na lata 2028–2034

Kanclerz Friedrich Merz poinformował w liście do przewodniczącego Rady Europejskiej Antónia Costy, że poparcie Niemiec dla budżetu UE na lata 2028–2034 zależy od tego, czy wszystkie państwa członkowskie wezmą na siebie część kosztów finansowania Ukrainy (Merz threatens to block EU budget unless agreement is reached on Ukraine funding – FT – Ukrinform) (Мерц висунув ультиматум ЄС щодо допомоги Україні: Берлін може заблокувати бюджет на 2028-2034 роки – Espreso). Według Financial Times, który zapoznał się z treścią listu, Merz wyraźnie połączył te dwie sprawy.

Dziura w finansowaniu Ukrainy

Wiosną 2026 roku Unia zatwierdziła dla Ukrainy pożyczkę w wysokości 90 mld euro (Канцлер Германии пригрозил заблокировать бюджет ЕС, если все страны блока не договорятся о финансовой поддержке Украины – Meduza). Kijów szacuje jednak, że w 2027 roku potrzebuje dodatkowych 70 mld euro zewnętrznego finansowania (Мерц готовий заблокувати бюджет ЄС, якщо країни не фінансуватимуть Україну, - FT – UNIAN). Unia zadeklarowała pokrycie dwóch trzecich tej kwoty, czyli około 45 mld euro. Cztery państwa członkowskie – Węgry, Słowacja, Bułgaria i Czechy – dały jednak do zrozumienia, że nie zamierzają dalej wspierać Kijowa finansowo.

Żądanie wspólnej odpowiedzialności

W liście Merz nazwał wspólne zobowiązanie wszystkich państw do sprawiedliwego wkładu warunkiem wstępnym dla rozwiązania problemu. Wezwał też do znalezienia rozwiązania, które zapewni Ukrainie stabilne, wieloletnie finansowanie od 2028 roku. Kanclerz chce, by przyszłe decyzje w tej sprawie zapadały kwalifikowaną większością głosów, a nie jednomyślnie.

Niemcy są największym płatnikiem netto do unijnego budżetu. Węgry, Słowacja, Bułgaria i Czechy należą natomiast do beneficjentów netto, czyli otrzymują z budżetu więcej, niż do niego wpłacają. Ten układ zwiększa napięcia wokół żądania Berlina.

Szczyt w Dublinie i wybory

Ultimatum padło przed szczytem liderów UE w Dublinie, zaplanowanym na czwartek i piątek (Мерц угрожает заблокировать бюджет ЕС, если все страны не согласятся финансировать Украину – NV). Merz chce, by kwestia brakujących środków dla Kijowa została rozstrzygnięta podczas tego spotkania.

Dodatkową komplikacją są wybory w 2027 roku w kilku państwach UE, w tym we Francji, Włoszech i Polsce. Marine Le Pen, prowadząca w sondażach kandydatka na prezydenta Francji, zapowiedziała, że w razie zwycięstwa zakończy finansowe wsparcie Ukrainy.